Haberler

Rekabet Kurulu’ndan İntema’nın Dağıtım Sistemine Yakın Mercek: Bölge Kısıtlamaları Taahhütle Kaldırıldı, Rekabet Etmeme Hükmüne Muafiyet Tanındı

Rekabet Kurulu, İNTEMA İnşaat ve Sanayi Malzemeleri AŞ’nin yetkili satıcılık ve dağıtım sistemine ilişkin uygulamalarını mercek altına aldığı inceleme sonucunda, bölge ve müşteri kısıtlamalarına yol açan uygulamaların taahhüt yoluyla sona erdirilmesine, buna karşılık yetkili satıcılık sözleşmesinde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğünün bireysel muafiyetten yararlanabileceğine karar verdi.

İncelemenin Kapsamı

Kurul’un incelemesi; İNTEMA’nın:

• yetkili satıcıları,
• VSN bayileri,
• dağıtıcıları

ile akdettiği sözleşmeler ile bu sözleşmelerin fiili uygulanış biçimleri üzerine yoğunlaştı. İnceleme özellikle bölge/müşteri kısıtlamaları, gömme rezervuar ürünleri bakımından tek elden alım yükümlülüğü ve rekabet etmeme hükümleri etrafında şekillendi. 

Kurul’un Rekabet Sorunu Tespit Ettiği Alanlar

Bölge ve Müşteri Kısıtlamaları

Kurul, dosya kapsamında elde edilen bilgi ve belgeler doğrultusunda, İNTEMA’nın dağıtım sisteminde bayilerin ve yetkili satıcıların bölge dışına satış yapmalarının fiilen sınırlandırıldığı sonucuna ulaştı.

Bu kapsamda;

• bölge dışındaki bayilerin nihai müşterilere fiyat teklifi vermesinin engellenmesi,
• bölge dışı satışlarda ürün tedarikinin sınırlandırılması,
• prim ve teşvik mekanizmalarının bayileri kendi bölgeleriyle sınırlı tutacak şekilde kullanılması,
• alt bayilerin veya VSN’lerin hangi dağıtıcıdan ürün temin edeceğine İNTEMA tarafından yön verilmesi

gibi uygulamaların, aktif ve pasif satış ayrımı gözetilmeksizin bölge ve müşteri paylaşımına yol açtığı değerlendirildi.

Kurul, bu uygulamaların 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 4. maddesi kapsamında rekabeti sınırlayıcı nitelik taşıdığı kanaatine vardı.

Gömme Rezervuar Ürünleri Bakımından Tek Elden Alım

Kurul ayrıca, gömme rezervuar ürünleri özelinde yetkili satıcıların ve VSN bayilerinin yalnızca İNTEMA’dan alım yapmaya zorlandığını tespit etti.

Bu tek elden alım yükümlülüğünün:

• alternatif tedarik kanallarını kapattığı,
• dağıtım seviyesinde rekabeti daralttığı

gerekçeleriyle rekabet sorunu yarattığı değerlendirildi.

Taahhüt Mekanizması Devreye Girdi

Kurul, tespit edilen bu rekabet sorunlarının taahhütlerle giderilebilir nitelikte olduğunu değerlendirerek, İNTEMA tarafından sunulan taahhütleri kabul etti.

Bu çerçevede İNTEMA;

• bölge ve müşteri kısıtlamalarına yol açan uygulamalara son vermeyi,
• prim ve teşvik sistemlerini bölgesel disiplin aracı olarak kullanmamayı,
• alt bayilerin hangi dağıtıcıdan ürün temin edeceğine müdahale etmemeyi,
• gömme rezervuar ürünleri bakımından tek elden alım yükümlülüğünü kaldırmayı ve ilgili sözleşme hükümlerini tadil etmeyi

taahhüt etti.

Kurul, bu taahhütleri bağlayıcı hale getirerek, söz konusu rekabet sorunları bakımından dosyayı taahhütle kapattı.

Rekabet Etmeme Hükmüne Bireysel Muafiyet

Öte yandan Kurul, İNTEMA Yetkili Satıcılık Sözleşmesi’nde yer alan rekabet etmeme yükümlülüğünü ayrı bir değerlendirmeye tabi tuttu.

Yapılan incelemede;

• söz konusu yükümlülüğün süresi ve kapsamının ölçülü olduğu,
• dağıtım sisteminin etkinliğini ve yatırımların korunmasını amaçladığı,
• pazarı kapatıcı veya aşırı sınırlayıcı etki doğurmadığı

tespit edilerek, bu düzenlemenin 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesi kapsamında bireysel muafiyet şartlarını sağladığı sonucuna ulaşıldı.

Bu nedenle rekabet etmeme hükmü bakımından herhangi bir değişiklik yapılmasına gerek olmadığına karar verildi.

Kararın Önemi

Bu karar, Rekabet Kurulu’nun:

• dağıtım sistemlerinde bölge ve müşteri kısıtlamalarına karşı hassas yaklaşımını,
• buna karşılık orantılı ve gerekçeli rekabet etmeme yükümlülüklerine muafiyet tanıyabildiğini
   göstermesi bakımından önem taşıyor.

Ayrıca karar, belirli ürün grupları bakımından getirilen tek elden alım yükümlülüklerinin, ayrı ve dikkatli bir rekabet hukuku analizine tabi tutulması gerektiğini bir kez daha ortaya koyuyor.